Screenshot 2014-08-04 14.39.13
Σειρά: Μελέτες
Αριθμός: 25
Εκδόθηκε: Νοεμβρίου 2013

Φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός στην Ελλάδα: Επικάλυψη και διαφοροποιήσεις

Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι να εξετάσει το βαθμό επικάλυψης των ατόμων που βιώνουν κοινωνικό αποκλεισμό με τα άτομα που βρίσκονται σε μακροχρόνια εισοδηματική φτώχεια στην Ελλάδα για την περίοδο 2004-2007. Συγκεκριμένα, χρησιμοποιώντας τα στοιχεία της Έρευνας Εισοδήµατος και Συνθηκών ∆ιαβίωσης των Νοικοκυριών για την Ελλάδα (EU-SILC), αναλύεται το κατά πόσο οι ομάδες μεταξύ των κοινωνικά αποκλεισμένων ατόμων και των μακροχρόνια φτωχών συμπίπτουν, ποιοι είναι οι κοινοί προσδιοριστικοί παράγοντες του κοινωνικού αποκλεισμού και της φτώχειας και ποιες οι διαφορές τους, τόσο σε θεωρητικό όσο και σε εμπειρικό πλαίσιο. Η ανάλυση έχει δυναμική διάσταση καθώς βασίζεται πέρα από το δείκτη μακροχρόνιας φτώχειας και στο δείκτη σωρευτικού διαχρονικού (πολυδιάστατου) μειονεκτήματος, ο οποίος κατασκευάζεται για τη μέτρηση του κοινωνικού αποκλεισμού, λαμβάνοντας υπόψη τη σχετική στέρηση των ατόμων σε διάφορα επίπεδα (κάλυψη βασικών αγαθών, κατοχή διαρκών αγαθών, κάλυψη στεγαστικών αναγκών κ.λπ.) για μια περίοδο τριών ετών. Τέλος, μελετάται ο ρόλος των κοινωνικών μεταβιβάσεων ως μέτρων καταπολέμησης της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. Η επίδραση των κοινωνικών μεταβιβάσεων στη μείωση της φτώχειας εξετάζεται με και χωρίς τη συνιστώσα των συντάξεων, ενώ ταυτόχρονα μετράται η αναδιανεμητική επίδραση των διαφορετικών ειδών κοινωνικών μεταβιβάσεων (π.χ. των επιδομάτων ασθένειας και ανικανότητας, των οικογενειακών επιδομάτων, των επιδομάτων ανεργίας κ.λπ.). Τα αποτελέσματα υποδηλώνουν μια στενή σύνδεση, αλλά όχι ταύτιση, μεταξύ της εισοδηματικής φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. Σε επίπεδο χάραξης κοινωνικής πολιτικής, η μη απόλυτη επικάλυψη των δύο φαινομένων υπαγορεύει διαφορετικών ειδών πολιτικές για την επιτυχή καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού.